Trung Cuộc Phức Tạp Úp – Ngửa

Bài cuối khoá là một thế trung cuộc phức tạp đan xen quân úp và quân ngửa, dạy cách phản đòn từ thế kém quân ("kém đủ thua").

Đếm quân đã ăn để suy quân còn lại

Đánh giá trung cuộc: (1) quân lực (tính cả quân úp lẫn ngửa), (2) ưu nhược và phối hợp. Yếu tố tối quan trọng hay bị bỏ qua: đếm hai bên đã ăn được quân gì để suy ra quân úp còn lại. Ví dụ đối phương ăn ba úp cộng lộ Pháo thì khả năng đã ăn Xe; nếu họ chỉ còn hai nắp mở, mạnh nhất chắc là Sĩ, tức chỉ khoảng 1/3 cơ hội có Xe — hãy chuẩn bị tinh thần đánh không có Xe, dùng toàn bộ quân ngửa.

Kém đủ thua thì làm hỗn loạn

Khi kém đủ thua, hãy làm bàn cờ hỗn loạn, đánh gấp — trong loạn kẻ yếu có nhiều cơ hội hơn (ngược với khai cuộc: đang ưu thì không được gấp). Trước mỗi nước phải tính "nếu đối phương ăn xuống là Tốt/Xe/Pháo thì sao"; chọn nước độ khả thi cao nhất, đừng vội đá Tốt vào khi chưa xét con Sĩ đối phương lộ ra là gì.

Ưu tiên quân mặt, quản trị rủi ro

Ưu tiên "quân mặt" (đã lộ) hơn quân úp — quân mặt cho dữ liệu chuẩn để tính; "trong đống úp còn Xe mà không mở được thì như không có". Chênh một nhịp trong trung cuộc thay đổi hoàn toàn cục diện. Khi đang thắng khoảng 90%, đừng đi nước ép đối phương buộc mở đúng quân mạnh nhất (cho họ một "khe" phản) — chọn nước "kín cờ" (binh 7 tiến 1, đấm tốt đầu), "giữ từng ly". Máy tính có thể liều nhưng người thì không. Còn có thể dùng cả tâm lý đối thủ (biểu cảm khi ăn quân úp) làm dữ liệu để đoán quân.